ចៃដន្យនិយម

(លទ្ធិ, ទស្សនវិជ្ជា) accidentalism, accidentalisme ទ្រឹស្ដីដែលយល់ថា ជាលំហូរព្រឹត្តិការណ៍មានលក្ខណៈមិនអាចទាយទុកបាន។ ពួកអេពីគួនិយម (Epicureanism) យល់ថា ព្រឹត្តិការណ៍ខាងគំនិតមិនអាចព្យាករ បានជាក់លាក់ទេ។ គេប្រើទ្រឹស្ដីនេះដើម្បីប្រឆាំងនឹងទ្រឹស្ដីទំនាក់ទំនងហេតុផល។ នៅក្នុងវិស័យអស្តិរូបវិជ្ជា ចៃដន្យនិយមប្រឆាំងនឹងលទ្ធិដែលថា អ្វីៗទាំងអស់កើតឡើងពីហេតុផលកំណត់មួយ ឧ. ទស្សនវិទូ ភីធើ អាប៊ីឡាដ (Peter Abelard) បានរិះគន់ <<ចៃដន្យនិយម>> នៃគ្រូរបស់គាត់ វីលៀម អូហ្វ ឆេមប៉ូ (William of Champeaux) ដែលនិយាយថា លក្ខណសម្បត្តិនៃភាពចៃដន្យពឹងផ្អែកទៅលើភាពខុសគ្នារបស់បុគ្គលដែលមានពីកំណើត ព្រោះហេតុដូច្នេះលក្ខណៈនៃភាពចៃដន្យនេះមិនអាចពន្យល់ពីភាពខុសគ្នារបស់បុគ្គលទេ។